શું તમારા અડદના પાકને જીવાત ગળી રહી છે? પાન પીળા પડે તે પહેલાં જ સાવધ થઈ જાવ
વાતાવરણમાં સતત થઈ રહેલા પલટાને કારણે અડદની ખેતી કરતા ખેડૂતો પર સંકટના વાદળો છવાયા છે. બદલાતા હવામાનને લીધે પાકમાં પીળા પાન અને બાલદાર ઈયળનો ઉપદ્રવ વધ્યો છે, શું તમારા અડદના પાક પર પીળા ડાઘ દેખાઈ રહ્યા છે? જો હા, તો સાવધાન થઈ જાવ! બદલાતા હવામાન વચ્ચે અડદના પાકને જીવાતો અને વાયરસ ગળી રહ્યા છે. વાતાવરણમાં સતત આવી રહેલા બદલાવને કારણે અડદની ખેતી કરતા ખેડૂતો માટે ચિંતાજનક સ્થિતિ સર્જાઈ છે. બદલાતા હવામાનમાં અડદના પાક પર જીવાતો અને વાયરસજન્ય રોગોનો હુમલો વધવાની શક્યતા છે, જે પાકના ઉત્પાદન પર સીધી અસર કરી શકે છે.
આ પરિસ્થિતિમાં ખેડૂતોને સાવધ રહેવા અને પાકની વિશેષ જાળવણી કરવા અપીલ કરી છે. અડદના પાકમાં અત્યારે 'બાલદાર ગિડાર' (ઇયળ) એક મોટી સમસ્યા બનીને ઉભરી છે. આ જીવાતની ખાસ ઓળખ એ છે કે તેના શરીર પર ઘણા વાળ હોય છે અને તે પાંદડાંને ખાઈને પાકને ભારે નુકસાન પહોંચાડે છે. આ જીવાત પાકને અંદરથી કમજોર બનાવે છે, જેના કારણે છોડની વૃદ્ધિ અટકી જાય છે. બીજી તરફ, અડદના પાકમાં 'યેલો વેન મોઝેક' એટલે કે પીળી નસનો રોગ પણ જોવા મળી રહ્યો છે.
આ એક ઘાતક વાયરસજન્ય રોગ છે, જે 'સફેદ માખી' દ્વારા એક છોડથી બીજા છોડમાં ફેલાય છે. જ્યારે સફેદ માખી સંક્રમિત છોડનો રસ ચૂસીને સ્વસ્થ છોડ પર બેસે છે, ત્યારે આ વાયરસ ફેલાય છે. જેના કારણે પાંદડાં પર પીળા ડાઘ પડે છે અને અંતે આખું પાંદડું પીળું પડીને સુકાવા લાગે છે.આ રોગો અને જીવાતોથી પાકને બચાવવા માટે રાસાયણિક ઉપાયો સૂચવ્યા છે. સફેદ માખી અને અન્ય રસ ચૂસતી જીવાતોના નિયંત્રણ માટે 'ડાઇમેથોએટ' અથવા 'ઓક્સીડેમેટોન મિથાઇલ' જેવા રસાયણોનો સંતુલિત ઉપયોગ કરવો જરૂરી છે.
વાહક જીવાત એટલે કે સફેદ માખીને કાબૂમાં લેવાથી વાયરસનો ફેલાવો અટકાવી શકાય છે અને પાકની ગુણવત્તા જાળવી શકાય છે.કૃષિ નિષ્ણાતોએ ભાર મૂક્યો છે કે જો ખેડૂતો યોગ્ય સમયે રોગની ઓળખ કરી કીટનાશકોનો ઉપયોગ કરે, તો તેઓ મોટા આર્થિક નુકસાનથી બચી શકે છે. યોગ્ય વ્યવસ્થાપન અને વૈજ્ઞાનિક પદ્ધતિઓ અપનાવીને અડદના પાકમાંથી વધુ નફો મેળવવો શક્ય છે. ખેડૂતોએ પાકનું સતત નિરીક્ષણ કરવું જોઈએ જેથી જીવાતનો પ્રકોપ વધતા પહેલા તેને અટકાવી શકાય.