28 February થી શરૂ થયેલો ઈરાન-ઈઝરાયેલ સંઘર્ષ હવે માત્ર બે દેશો પૂરતો મર્યાદિત રહ્યો નથી, પરંતુ તે 'વિશ્વયુદ્ધ' જેવી ભયાનક સ્થિતિ તરફ ધકેલાઈ રહ્યો છે. મિડલ ઈસ્ટમાં સતત થઈ રહેલા મિસાઈલ હુમલા અને ઉર્જા સંસાધનો પરના ખતરાએ સમગ્ર વિશ્વના અર્થતંત્ર અને સુરક્ષા સામે પ્રશ્નાર્થચિહ્ન મૂકી દીધું છે. શાંતિના તમામ પ્રયાસો અત્યારે નિષ્ફળ સાબિત થઈ રહ્યા હોય તેમ જણાય છે.

અમેરિકાના પ્રમુખ ટ્રમ્પના આક્રમક વલણ બાદ હવે વિશ્વની સાત મોટી અર્થવ્યવસ્થાઓ (G7) અને યુરોપિયન યુનિયન (EU) એ ઈરાન વિરુદ્ધ સંયુક્ત મોરચો ખોલ્યો છે.

હુમલાઓની આકરી નિંદા

કેનેડા, ફ્રાન્સ, જર્મની, ઈટાલી, જાપાન, બ્રિટન અને અમેરિકાના વિદેશ મંત્રીઓએ એક સૂર માં જણાવ્યું છે કે, ઈરાન અને તેના પ્રોક્સી સંગઠનો દ્વારા નાગરિક અને ઉર્જા માળખા પર કરવામાં આવતા હુમલાઓ સંપૂર્ણપણે "અયોગ્ય" છે. G7 દેશોએ પ્રાદેશિક સાથી દેશોના સ્વ-બચાવના અધિકારને સમર્થન જાહેર કર્યું છે.

હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ માટે લશ્કરી સુરક્ષા

વૈશ્વિક ઓઈલ સપ્લાય ચેઈનને સુરક્ષિત રાખવા માટે G7 દેશોએ મહત્વના પગલાં લીધા છે:

એક Special Working Group ની રચના કરવામાં આવી છે જે હોર્મુઝની ખાડીમાં વેપારી જહાજોને 'લશ્કરી એસ્કોર્ટ' (Military Escort) પૂરી પાડવાની શક્યતાઓ તપાસશે. સભ્ય દેશોએ સ્પષ્ટ ચીમકી આપી છે કે ઓઈલ પુરવઠો રોકવાના કોઈપણ પ્રયાસને લશ્કરી તાકાતથી જવાબ આપવામાં આવશે.

પેરિસમાં કટોકટીની બેઠક

આગામી 24 અને 25 March ના રોજ ફ્રાન્સની રાજધાની પેરિસમાં G7 દેશોની એક વિશેષ કટોકટી બેઠક (Emergency Meeting) બોલાવવામાં આવી છે. આ બેઠકના મુખ્ય એજન્ડા નીચે મુજબ રહેશે:

હોર્મુઝની નાકાબંધી દૂર કરવા માટેની લશ્કરી રણનીતિ.

આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં સતત વધી રહેલા ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ પર અંકુશ મેળવવો.

ઈરાન પર વધારાના રાજદ્વારી અને આર્થિક પ્રતિબંધો મૂકવા.

નિષ્કર્ષ

વિશ્વ અત્યારે એક નિર્ણાયક વળાંક પર ઉભું છે. જો પેરિસની બેઠકમાં કોઈ નક્કર ઉકેલ નહીં આવે, તો આ સંઘર્ષ વિશ્વના અર્થતંત્રને ઊંડી ગર્તામાં ધકેલી શકે છે. અમેરિકા અને તેના સાથી દેશોની લશ્કરી તૈયારીઓ સૂચવે છે કે હવે તેઓ કોઈપણ ભોગે ઉર્જા સુરક્ષા સાથે સમાધાન કરવા તૈયાર નથી.