1947ના ભાગલાની કળતર આજે પણ અનેક પરિવારો અનુભવી રહ્યા છે. પાકિસ્તાનમાં ધાર્મિક સતામણી, અસુરક્ષા અને ઉજ્જવળ ભવિષ્યના અભાવે મોટી સંખ્યામાં લઘુમતી સમુદાયો, ખાસ કરીને હિન્દુઓ, ભારત તરફ મીટ માંડી રહ્યા છે. વર્ષો પહેલા જે સફર સિંધુ નદીના કિનારેથી શરૂ થઈ હતી, તે આજે સાબરમતીના તટ પર આવીને વિરામ લઈ રહી છે. ભારત આવતા આ પરિવારો માટે નાગરિકતા એ માત્ર કાયદાકીય દસ્તાવેજ નથી, પરંતુ સન્માનજનક જીવન જીવવાની એક નવી આશા છે. માતૃભૂમિ પ્રત્યેનો તેમનો લગાવ અને ભારતની સંસ્કૃતિમાં ભળી જવાની તમન્ના તેમને વર્ષોની રાહ જોયા બાદ પણ અહીં ખેંચી લાવે છે.

છેલ્લા 9 વર્ષમાં 1295 લોકોને મળી નાગરિકતા

અમદાવાદ શહેર છેલ્લા ઘણા સમયથી પાકિસ્તાનથી આવતા શરણાર્થીઓ માટે આશ્રયસ્થાન બન્યું છે. તાજેતરના આંકડાઓ મુજબ, છેલ્લા 9 વર્ષમાં અમદાવાદમાં વસતા 1295 પાકિસ્તાની લઘુમતીઓને ભારતની સત્તાવાર નાગરિકતા પ્રદાન કરવામાં આવી છે. આ લોકો હવે ગૌરવ સાથે ભારતના નાગરિક તરીકે ઓળખાય છે.

અરજીઓ અને ભૌગોલિક સ્થિતિ

છેલ્લા દાયકામાં અંદાજે 2049 લોકોએ ભારતીય નાગરિક બનવા માટે અમદાવાદ જિલ્લા કલેક્ટર સમક્ષ અરજી કરી હતી. હાલમાં 500 થી 700 જેટલી અરજીઓ પ્રક્રિયા હેઠળ અથવા પેન્ડિંગ છે. પાકિસ્તાનથી આવેલા પરિવારો મુખ્યત્વે અમદાવાદના મેઘાણીનગર, સરદારનગર, બાપુનગર અને નરોડા જેવા વિસ્તારોમાં સ્થાયી થયા છે. અફઘાનિસ્તાન અને બાંગ્લાદેશના લઘુમતીઓ દ્વારા અમદાવાદમાં નાગરિકતા માટે ખૂબ જ નહિવત અરજીઓ કરવામાં આવે છે.

નાગરિકતા મેળવવાની પ્રક્રિયા અને કાયદાકીય જોગવાઈઓ

ભારતીય નાગરિકતા મેળવવાની પ્રક્રિયા હવે વધુ સુગમ બની છે, વર્ષ 2016 અને 2018 થી કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા અમદાવાદ, ગાંધીનગર અને કચ્છના જિલ્લા કલેક્ટરોને પાકિસ્તાન, અફઘાનિસ્તાન અને બાંગ્લાદેશના લઘુમતીઓને નાગરિકતા આપવાની વિશેષ સત્તા સોંપવામાં આવી છે. વર્ષ 2019 માં નાગરિકતા સુધારા કાયદા (CAA) હેઠળ 2014 પહેલા ભારત આવેલા લઘુમતીઓ માટે રહેઠાણનો સમયગાળો 11 વર્ષથી ઘટાડીને માત્ર 5 વર્ષ કરી દેવામાં આવ્યો છે. ઓનલાઇન અરજી કર્યા બાદ રાજ્ય અને કેન્દ્રની ઇન્ટેલિજન્સ બ્યુરો (IB) દ્વારા ઝીણવટભરી તપાસ કરવામાં આવે છે. આ સમગ્ર પ્રક્રિયામાં સામાન્ય રીતે 6 થી 8 મહિનાનો સમય લાગે છે, ત્યારબાદ કલેક્ટર દ્વારા રાજનિષ્ઠાના શપથ લેવડાવવામાં આવે છે.

આમ, ભારત સરકારના સકારાત્મક અભિગમ અને કાયદાકીય ફેરફારોને કારણે વર્ષોથી રાહ જોતા સેંકડો પરિવારો આજે ભારતના સત્તાવાર સભ્યો બની રહ્યા છે.