વૈશ્વિક સ્તરે ચાલતા ભૌગોલિક અને રાજકીય તણાવની અસરો માત્ર અર્થતંત્ર કે સંરક્ષણ સુધી સીમિત નથી રહેતી, પરંતુ તેની ગંભીર અસરો રમતગમત જેવા ક્ષેત્રોમાં પણ જોવા મળે છે. ઈરાન, ઈઝરાયેલ અને અમેરિકા વચ્ચે મધ્ય પૂર્વમાં ચાલી રહેલા યુદ્ધના કારણે ઈંગ્લેન્ડના ઘરેલું ક્રિકેટ અને આગામી ટેસ્ટ સીઝન પર સંકટના વાદળો છવાયા છે. ઈંગ્લેન્ડની પિચો પર જેનો દબદબો રહે છે તેવા 'ડ્યુક્સ' (Dukes) ક્રિકેટ બોલના સપ્લાયમાં મોટો અવરોધ ઉભો થયો છે, જેના કારણે ક્લબ અને કાઉન્ટી ક્રિકેટના આયોજન સામે પ્રશ્નાર્થ ચિહ્ન મુકાયું છે.

કેવી રીતે સર્જાઈ આ કટોકટી?

ડ્યુક્સ બોલના માલિક  દિલીપ જજોદિયાના જણાવ્યા અનુસાર, ગલ્ફ વોર અને ફ્લાઈટ્સમાં સર્જાયેલા અવરોધો આ કટોકટીનું મુખ્ય કારણ છે. ડ્યુક્સ બોલના ઉત્પાદનની પ્રક્રિયા આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે જોડાયેલી છે:

કાચો માલ: આ બોલ બનાવવા માટે સ્કોટિશ ગાયના લેધરનો ઉપયોગ થાય છે.

ઉત્પાદન: બોલના સ્ટીચિંગ (સીવણ)નું મહત્વનું કામ ભારતમાં થાય છે.

પરિવહન: તૈયાર થયેલા બોલને ભારતથી હવાઈ માર્ગે મધ્ય પૂર્વ થઈને યુકે (UK) મોકલવામાં આવે છે.

યુદ્ધને કારણે આ હવાઈ માર્ગો પર ફ્લાઈટ્સ બંધ અથવા ડાયવર્ટ થતા શિપમેન્ટ અટકી પડ્યા છે.

ઈંગ્લેન્ડના ક્રિકેટ પર અસરના આંકડા

ઈંગ્લેન્ડમાં દર વર્ષે ટેસ્ટ મેચો અને કાઉન્ટી ચેમ્પિયનશિપ માટે અંદાજે 4,000 થી 5,000 ડ્યુક્સ બોલની જરૂર પડે છે. વર્તમાન સ્થિતિ મુજબ સીઝનની શરૂઆતમાં ક્લબ ક્રિકેટને માત્ર 50% બોલનો જ પુરવઠો મળી રહ્યો છે. જો શિપમેન્ટ વહેલી તકે નહીં પહોંચે, તો પ્રોફેશનલ કાઉન્ટી મેચો પર પણ તેની અસર પડશે. ઈંગ્લેન્ડ ક્રિકેટ બોર્ડ હાલમાં મર્યાદિત વિતરણ (Rationing) દ્વારા કામ ચલાવી રહ્યું છે.

શું છે ડ્યુક્સ બોલની વિશેષતા?

ડ્યુક્સ બોલ બનાવનારી કંપની દુનિયાની સૌથી જૂની બોલ ઉત્પાદક છે, જે છેલ્લા 225 વર્ષોથી કાર્યરત છે. ભારતીય મૂળના દિલીપ જજોદિયાએ 1987 માં આ કંપની ખરીદી હતી. આ બોલની ખાસિયત એ છે કે તે Angus ગાયની પીઠના મજબૂત લેધરમાંથી બનાવવામાં આવે છે. તે Four-Quarter બોલ છે, એટલે કે ચામડીના ચાર ટુકડાઓને જોડીને તૈયાર કરવામાં આવે છે. એસજી (SG) અને કૂકાબુરા (Kookaburra) કરતા ડ્યુક્સ બોલ તેની સ્વીંગ અને મજબૂતી માટે જાણીતો છે. આંતરરાષ્ટ્રીય રાજકીય અસ્થિરતા કેવી રીતે રમતની રણનીતિ અને સાધનોની ઉપલબ્ધતાને પ્રભાવિત કરી શકે છે, તેનું આ જ્વલંત ઉદાહરણ છે.